1 juni 2018

Wel of geen coffeeshop op de Zuidstraat

Het college heeft van de raad de opdracht gekregen de coffeeshops uit de Koningstraat te verplaatsen. Wij constateren dat de mogelijke verplaatsing van coffeeshop Aktama naar de Zuidstraat veel gevoelens losmaakt bij direct omwonenden en ook in de raad. Dit plaatst ons college in een spanningsveld: wij voeren uit wat de raad ons opdraagt en doen dit zo zorgvuldig mogelijk. Bewust is destijds gekozen voor een proces dat uitgaat van toetsingscriteria en niet van een proces waarbij per locatie eerst draagvlak moet worden gezocht. Maar tegelijkertijd geeft de raad nu signalen dat wij toch in de eerste plaats naar de bewoners moeten luisteren die deze verplaatsing niet zien zitten. Dit maakt het voor ons moeilijk om een gedragen voorstel tot verplaatsing aan uw raad voor te leggen. Ook omdat het verlaten van het eerder ingezette proces gevolgen heeft voor de verplaatsing van de overige coffeeshops. Daarom leggen wij de afweging over het vervolgproces aan u voor. Wij schetsen de overwegingen en de consequenties van zowel een besluit tot verplaatsing van coffeeshop Aktama als van een besluit om dit niet te doen.

Proces tot nu toe.
De processtappen die wij tot nu toe hebben gezet zijn bewust in samenspraak met de raad gezet. Vanaf het allereerste begin met het uitvoeren van een leefbaarheidsonderzoek voor de Koningstraat tot en met het overleg met omwonenden en andere betrokkenen.

14 december 2016: de uitvoering van het leefbaarheidsonderzoek voor de Koningstraat resulteert in de ondertekening van de samenwerkingsovereenkomst door de gemeente en Woningstichting Den Helder over de Koningstraat en Spoorstraat. Hierin staat het doel van de verplaatsing van de coffeeshops uit de Koningstraat: een functionele en ruimtelijke facelift geven aan deze straat. De raad heeft met deze samenwerkingsovereenkomst ingestemd.

30 januari 2017: bespreken van de toetsingscriteria en een ruimtelijk afwegingskader voor andere locaties voor coffeeshops in de raadscommissie B&M. Er is toen nadrukkelijk gekozen voor het werken met een toetsingskader en bewust niet via een weg om per locatie draagvlak in de omgeving te zoeken.

4 augustus 2017: indiening van een principeverzoek door de coffeeshophouder van Aktama. De indiening van een principeverzoek is nodig wanneer de gevraagde voorziening niet in het bestemmingsplan past, hetgeen hier het geval is. Op basis van toetsing aan het door de raadscommissie geaccordeerde toetsingskader heeft het college positief besloten op dit verzoek.

Het toetsingskader is als volgt:

Voor het verplaatsen van coffeeshop geldt één hard ruimtelijk criteria, namelijk niet in een straal van 350 meter van middelbare scholen (vastgelegd in het gemeentelijk coffeeshopbeleid).                                                                                                                                                           Locaties die voldoen aan een meerderheid van de criteria, worden beschouwd als potentieel geschikt. De 6 criteria zijn:

  • Niet in de Koningstraat; 
  • Geen basisscholen / jeugdvoorzieningen in de directe nabijheid; 
  • Aanwezigheid sociale controle; 
  • Niet in de buurt van cafés (aantrekkelijk voor jongeren); 
  • Niet in kwetsbare gebieden, buurten en plekken; 
  • Niet in (woon)gebieden die ruimtelijk/fysiek gevoelig zijn voor overlast.

september 2017: afspraken met de raadscommissie B&M over het te volgen communicatieproces rond de aanvraag omgevingsvergunning:

Het communicatieproces ziet er als volgt uit:

  1. Aanvraag omgevingsvergunning: zodra ontvangen door de gemeente publicatie in Den Helder op Zondag
  2. Voorafgaand aan publicatie: de omgeving (belanghebbenden) informeren met brief inclusief uitnodiging voor een inloopavond.
  3. Inloopavond: aanwezig coffeeshophouder en gemeente
  4. Gemeenteraad Informeren met raadsinformatiebrief5. Goed nabuurschap coffeeshophouder: structureel overleg van gemeente en coffeeshophouder met de buurt.

De stappen 1 tot en met 4 zijn uitgevoerd, stap 5 wordt gezet bij definitieve vestiging van de coffeeshop.

18 januari 2018: coffeeshop Aktama dient een aanvraag omgevingsvergunning in voor het vestigen aan de Zuidstraat 75-76.

30 januari 2018: raadsinformatiebrief (nr. RI18.0011) over de publicatie van de vergunningaanvraag door coffeeshop Aktama en over het informeren van de omwonenden van de Zuidstraat over de ingediende aanvraag.

31 januari 2018: inloopavond voor omwonenden in de bibliotheek aan de Keizersgracht. 20 maart en 4 april 2018: twee informatieavonden voor respectievelijk de raad en de omwonenden. Dit naar aanleiding van de aangenomen motie door de raad op 12 februari 2018.

In deze motie is het volgende gevraagd:

  1. Elke activiteit tot overgaan van vergunning verlening te stoppen
  2. De door de ondernemer gekozen locatie te laten toetsen aan de raadsbreed aangenomen criteria, voordat de omgevingsvergunning wordt verleend
  3. Een informatieavond te beleggen voor direct omwonenden van de beoogde nieuwe locatie
  4. Een klankbordgroep op te richten van omwonenden waarmee afspraken gemaakt worden omtrent gevolgen voor de vergunning bij overlast, een eenduidige manier om meldingen te kunnen doen, en signalen van overlast direct te zien als klacht en niet af te doen als beleving
  5. Met de ondernemer in gesprek te gaan aan de hand van het Helderse model om tot nadere afspraken te komen over onderwerpen uit dit model waaronder openingstijden, toegang en draagvlak

De raad periodiek te informeren over de situatie waarbij de klankbordgroep in staat wordt gesteld haar bevindingen aan de raad mee te geven

mei 2018: aan de aanvrager is toestemming gevraagd en gekregen om de beslistermijn op de aanvraag omgevingsvergunning te verlengen teneinde een zo zorgvuldig mogelijke procedure te kunnen doorlopen.

Hoe verder?

Wij leggen de afweging en de te maken keuze voor het vervolg open aan u voor en vragen u om ons richting aan te geven voor het vervolgproces. Wij schetsen in het onderstaande de overwegingen en de gevolgen die wij voor ons zien wanneer de verplaatsing naar de Zuidstraat wordt stopgezet en wanneer deze zou worden voortgezet.

1. Verplaatsing naar de Zuidstraat wordt stopgezet.

Overwegingen: 

  • Besluitvorming over verplaatsing naar een andere locatie of over de verplaatsing van de andere twee coffeeshops zal moeilijk worden omdat er naar verwachting dezelfde afwegingen een rol zullen spelen en waarbij de gemaakte keuze over het niet verplaatsen naar de Zuidstraat als een politiek precedent zal gaan gelden. Het hanteren van een toetsingskader wordt losgelaten en de verplaatsing van de coffeeshops wordt afhankelijk gesteld van de aanwezigheid van (maximaal) draagvlak in de omgeving.
  • De gemeente(raad) geeft er blijk van de bezorgdheid en bezwaren van omwonenden belangrijker te vinden dan het voortvarend en zorgvuldig werken aan de uitvoering van de samenwerkingsovereenkomst over de Koningstraat. De bezorgdheid van de omwonenden wordt overigens niet in de rest van de Visbuurt gedeeld. 
  • Er is geen ruimtelijke argumentatie waarop de weigering gebaseerd kan worden. Enkel dat het maatschappelijk draagvlak deels ontbreekt.

Gevolgen:

  • Het is een juridisch proces dat bij stopzetting kan leiden tot bezwaar en beroep van de aanvrager en mogelijk tot een verzoek om schadevergoeding (de coffeeshophouder heeft immers kosten gemaakt: leges, advies en ontwerp). 

Coffeeshop Aktama zal hoogstwaarschijnlijk in de Koningstraat blijven en daarmee staat ook de verplaatsing van de andere coffeeshops op losse schroeven .

2. Verplaatsing naar de Zuidstraat gaat door.

Overwegingen: 

  • De verplaatsing van de coffeeshops is geïnitieerd door de gemeente en door de raad akkoord bevonden, met als aanleiding het leefbaarheidsonderzoek Koningstraat en omgeving. De coffeeshophouders hebben zich het afgelopen jaar positief en constructief opgesteld in het verplaatsingsproces. Het nu stoppen van het proces doet geen recht aan het gezamenlijk ingezette traject tot verplaatsing en is niet in lijn met de eerdere positieve besluitvorming over het principeverzoek en met de naar buiten toe gevoerde communicatie. 
  • Het college heeft zo veel mogelijk zorgvuldigheid betracht in het proces: ruimtelijk, juridisch, procedureel, financïeel en communicatief en voeren een integrale interne beoordeling van de aanvraag uit. Wij zullen deze zorgvuldigheid voortzetten waarbij wij recht doen aan het gevraagde in de motie van de raad: 
  • bij de verlening van de exploitatievergunning maken wij afspraken met de coffeeshophouder over ‘goed nabuurschap’ en over de toepassing van het Helders model (o.a. afspraken over openingstijden en toegang) 
  • wij zullen periodiek overleg inrichten met een klankbordgroep van omwonenden en met de coffeeshophouder. 
  • wij zullen waar nodig nadere voorstellen uitwerken over de handhaving van de leefbaarheid en veiligheid. 
  • Er wordt voldaan aan het met de raad afgesproken toetsingskader. 
  • Ruimtelijk gezien wordt voldaan aan de gestelde vereisten voor het verlenen van de vergunning. 
  • Bij elke verplaatsing van een coffeeshop zullen er altijd tegenstanders zijn.

Gevolgen: 

  • De uitvoering van de samenwerkingsovereenkomst over de Koningstraat en omgeving komt niet in de knel. Er kan een vervolg aan worden gegeven met het verplaatsen van de volgende coffeeshop. 
  • De gemeente(raad) geeft blijk van een standvastige en geloofwaardige koers die wordt voortgezet met tenminste dezelfde zorgvuldigheid die tot nu in het proces is getoond. 
  • Omwonenden kunnen in bezwaar en (hoger) beroep gaan. Er is altijd kans dat dit tot uitstel of afstel